İhbar tazminatı hakkı doğdu ama işveren ödemiyorsa, tahsil için izlenecek yol kanunda bellidir: önce işverene yazılı başvuru, ardından zorunlu arabuluculuk, anlaşma olmazsa iş mahkemesinde dava.
Bu sayfada her adımda ne yapacağınızı, hangi belgeleri hazırlayacağınızı ve sık yapılan usul hatalarını bulacaksınız. Tutarın nasıl belirlendiğini öğrenmek için hesaplama rehberine, kavramın hukuki çerçevesi için ihbar tazminatı rehberine bakınız.
1. Adım: İşverene yazılı başvuru
Yasal süreçten önce işverene yazılı olarak başvurmak hem hızlı çözüm sağlayabilir hem de sonraki aşamalarda iyi niyetinizi gösterir. Başvuruda fesih tarihi, kıdem süresi, talep edilen ihbar süresi ve tutar açıkça belirtilmelidir.
Başvurunun tebliğ edildiğini belgeleyin: elden teslimde imzalı nüsha, postada iadeli taahhütlü gönderi. Sözlü talepler ispat güçlüğü doğurur.
2. Adım: Zorunlu arabuluculuk
7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu uyarınca, dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. Başvuru, işin yapıldığı yer veya yerleşim yerindeki adliyede bulunan arabuluculuk bürosuna yapılır.
Arabulucu tarafları görüşmeye davet eder; müzakereler en fazla 3 hafta içinde (gerekirse 1 hafta uzatmayla) sonuçlandırılmaya çalışılır. Anlaşma sağlanırsa anlaşma tutanağı düzenlenir ve ödeme tutanakta yazdığı şekilde yapılır.
Anlaşma sağlanamazsa arabulucu son tutanak düzenler. Bu tutanak, dava açılabilmesi için zorunludur; dava dilekçesine eklenmelidir. Eklenmezse mahkeme bir haftalık kesin süre verir, sürede eklenmezse dava dava şartı yokluğundan reddedilir.
3. Adım: İş mahkemesinde dava
Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa, 5 yıllık zamanaşımı süresi içinde iş mahkemesinde dava açılabilir. Görevli mahkeme iş mahkemesidir; o yerde iş mahkemesi yoksa asliye hukuk mahkemesi iş mahkemesi sıfatıyla bakar.
Yetkili mahkeme, davalının yerleşim yeri veya işin fiilen yapıldığı yer mahkemesidir. Dava dilekçesine arabuluculuk son tutanağının eklenmesi zorunludur.
Gerekli belgeler
Başvuru ve dava sürecinde şu belgeleri hazırlayın:
- İş sözleşmesi (yazılıysa) ve SGK hizmet dökümü (e-Devletten alınabilir).
- Fesih bildirimi ve işverene yapılan yazılı başvurunun tebliğ belgesi.
- Son 12 aya ait bordrolar; giydirilmiş ücret hesabı için yemek, yol, prim belgeleri.
- Arabuluculuk son tutanağı (dava aşamasında zorunlu).
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına şikayet
Ödeme yapılmaması aynı zamanda idari bir şikayet konusu da olabilir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına ALO 170 hattı veya CİMER üzerinden başvurulabilir.
Bakanlık müfettişleri inceleme yapabilir; bu yol özellikle işyeri kapanması gibi toplu mağduriyetlerde etkilidir. Ancak bakanlık şikayeti, arabuluculuk ve dava yolunun yerini tutmaz; alacak tahsili için yine yargı yoluna başvurmak gerekir.
İşveren işçiden ihbar tazminatı isterse
Süreç iki yönlüdür: bildirim süresine uymadan istifa eden işçiden işveren de ihbar tazminatı talep edebilir. İşveren de aynı yolu izler: yazılı talep, arabuluculuk, ardından dava.
İstisnalar: emeklilik, askerlik veya evlilik nedeniyle ayrılan işçi kıdem alsa bile ihbar tazminatı ödemez; deneme süresi içindeki fesihlerde de ihbar tazminatı doğmaz.
İhtarname/dilekçe taslağında neler olmalı?
Ödeme talebinizi yazılı iletirken şu başlıkları kullanın (bu bir taslaktır, hukuki danışmanlık değildir):
- Taraflar: adınız, TC kimlik numaranız, işverenin unvanı ve adresi
- Çalışma dönemi: işe giriş ve işten çıkış tarihleri
- Talep: ihbar tazminatı tutarı ve dayanağı (4857 m.17)
- Ekler: fesih bildirimi, bordro ve varsa yazışmalar
- Tarih ve imza